Czasopismo "Biznes i Etos"

Czasopismo stanowi przestrzeń dialogu pomiędzy ochroną przyrody a działalnością człowieka. Artykuły publikowane w kolejnych numerach poruszają zagadnienia z zakresu zrównoważonego rozwoju, relacji pomiędzy gospodarką a środowiskiem naturalnym oraz roli, jaką pełnią obszary chronione w budowaniu zielonej przyszłości regionu.

Na jego łamach prezentowane są także dobre praktyki z kraju i zagranicy – przykłady współpracy biznesu, samorządów i organizacji pozarządowych na rzecz ochrony środowiska, edukacji ekologicznej i rozwoju usług ekosystemowych. Czytelnicy znajdą tu również wywiady z ekspertami i decydentami, relacje z wydarzeń, a także przegląd inicjatyw i publikacji realizowanych w ramach projektu.

Czasopismo dystrybuowane jest bezpłatnie do samorządów, szkół, bibliotek, instytucji przyrodniczych, LGD i organizacji pozarządowych na obszarze realizacji projektu. Egzemplarze dostępne są także podczas wydarzeń projektowych oraz w siedzibie Stowarzyszenia. Wersja elektroniczna (PDF) każdego numeru dostępna jest poniżej.

Ochrona przyrody w Karpatach

Karpaty od zawsze były przestrzenią wyjątkową – nie tylko ze względu na przyrodę, ale także na kulturę, która przez stulecia rozwijała się w harmonii z otaczającym światem. To kraina,  w której wciąż można spotkać niedźwiedzia, wilka czy rysia, gdzie buczyny karpackie i połoniny rozciągają się po horyzont, a w dolinach przetrwały tradycyjne sady, drewniane cerkwie  i ślady pasterskiej gospodarki. Każdy fragment krajobrazu niesie w sobie pamięć dawnych pokoleń i świadczy o tym, że człowiek potrafił współistnieć z naturą, czerpiąc z niej z szacunkiem  i rozwagą. Ta nierozerwalna więź przyrody i kultury sprawia, że Karpaty stanowią wspólne dziedzictwo nie tylko Polski, ale i całej Europy. To jedna z najważniejszych ostoi bioróżnorodności  na naszym kontynencie – tu przetrwały największe populacje dużych drapieżników, tu zachowały się fragmenty lasów o charakterze naturalnym, a z karpackich źródeł biorą początek rzeki kształtujące krajobrazy Europy Środkowej. Ochrona Karpat oznacza więc troskę nie tylko o przyrodę gór, lecz również o bezpieczeństwo ekologiczne i kulturowe całych regionów położonych  u ich stóp.

Pierwszy numer „Biznes i Etos” w 2025 roku poświęcamy właśnie tej idei – ochronie karpackiej przyrody, rozumianej szeroko, jako trosce zarówno o lasy, rzeki i dzikie gatunki, jak i o krajobraz kulturowy kształtowany przez pokolenia mieszkańców.

📖 Pełny numer dostępny jest w wersji online

Edukacja ekologiczna i świadomość społeczna w ochronie Karpat

Karpaty to przestrzeń, w której przyroda od zawsze pozostaje blisko człowieka. Góry, lasy i doliny rzeczne współtworzą krajobraz ukształtowany przez wieki w harmonii natury i ludzkiej obecności. To kraina, w której wciąż można odnaleźć dzikie fragmenty lasów, naturalne rzeki i tradycyjny krajobraz kulturowy, będący świadectwem odpowiedzialnego współistnienia człowieka z otaczającym światem.

Drugi numer „Biznes i Etos” w 2025 roku poświęcamy roli edukacji ekologicznej oraz budowaniu świadomości społecznej jako fundamentów skutecznej ochrony przyrody. Pokazujemy, że wiedza, doświadczenie i bezpośredni kontakt z naturą są kluczowe dla zrozumienia procesów zachodzących w środowisku oraz dla kształtowania postaw opartych na szacunku i odpowiedzialności.

W numerze zwracamy uwagę na znaczenie działań lokalnych, inicjatyw społecznych i edukacji prowadzonej w terenie, które realnie wpływają na sposób postrzegania przyrody i jej ochronę. To właśnie one pomagają budować trwałą więź między człowiekiem a krajobrazem Karpat, czyniąc ochronę przyrody wspólnym zadaniem mieszkańców, edukatorów i odwiedzających region.

📖 Pełny numer dostępny jest w wersji online.

Duże drapieżniki w Karpatach

Karpaty pozostają jednym z ostatnich regionów Europy, w których wciąż można spotkać wszystkie duże drapieżniki – niedźwiedzia brunatnego, wilka i rysia. Obecność tych gatunków jest nie tylko symbolem dzikiej przyrody, lecz także świadectwem zachowania względnie naturalnych procesów zachodzących w ekosystemach górskich. W rozległych kompleksach leśnych, dolinach rzecznych i trudno dostępnych pasmach górskich drapieżniki wciąż pełnią swoją naturalną rolę – regulują liczebność innych gatunków, wpływają na strukturę ekosystemów i pomagają utrzymywać równowagę przyrodniczą. Ich obecność przypomina, że Karpaty wciąż pozostają miejscem, w którym natura zachowała znaczną część swojej pierwotnej dynamiki.

Jednocześnie duże drapieżniki od dawna budzą silne emocje i są obecne w wyobraźni mieszkańców regionów górskich. Przez stulecia pojawiały się w opowieściach, legendach i przekazach ludowych, nierzadko jako zwierzęta groźne lub tajemnicze. Współcześnie coraz częściej patrzymy na nie z innej perspektywy – jako na gatunki wymagające ochrony oraz ważny element europejskiego dziedzictwa przyrodniczego. Powrót wilków do wielu regionów kontynentu czy stabilizacja populacji niedźwiedzia i rysia pokazują, że odpowiednia ochrona przyrody może przynosić realne efekty. Jednocześnie rodzi to nowe pytania o to, jak w praktyce pogodzić obecność dużych drapieżników z działalnością człowieka – rolnictwem, turystyką czy gospodarką leśną.

Właśnie tej problematyce poświęcony został kolejny numer czasopisma „Biznes i Etos”. Autorzy tekstów przyglądają się dużym drapieżnikom z różnych perspektyw – biologicznej, społecznej i kulturowej. Pokazują rolę tych zwierząt w funkcjonowaniu ekosystemów, analizują źródła stereotypów i dezinformacji oraz przedstawiają doświadczenia regionów, w których ludzie i dzikie zwierzęta uczą się ponownie współistnieć. Numer ten przypomina, że przyszłość karpackiej przyrody zależy nie tylko od ochrony gatunków i siedlisk, lecz także od budowania wiedzy, dialogu i wzajemnego zrozumienia między człowiekiem a światem dzikiej natury.

📖 Pełny numer dostępny jest w wersji online.

Przyroda Karpat w obliczu współczesnych wyzwań

Karpaty należą do najcenniejszych przyrodniczo regionów Europy. To obszar niezwykle bogaty pod względem różnorodności biologicznej, gdzie wciąż zachowały się rozległe lasy, górskie rzeki, naturalne torfowiska oraz siedliska wielu rzadkich gatunków roślin i zwierząt. Dzięki temu region ten pełni ważną rolę nie tylko dla ochrony przyrody, ale również dla jakości życia człowieka. Dostarcza czystej wody, chroni przed skutkami ekstremalnych zjawisk pogodowych, magazynuje dwutlenek węgla i tworzy przestrzeń do wypoczynku oraz kontaktu z naturą. Jednocześnie coraz wyraźniej dostrzegalne są procesy, które wpływają na funkcjonowanie tych ekosystemów i mogą prowadzić do ich stopniowej degradacji.

Współczesne zagrożenia dla przyrody nie zawsze są łatwo zauważalne. Oprócz zmian krajobrazu związanych z rozwojem infrastruktury czy przekształcaniem terenów naturalnych coraz większe znaczenie mają również takie czynniki jak regulacja rzek, fragmentacja siedlisk, zanieczyszczenie światłem, hałas czy spadek liczebności owadów. Równocześnie rosnąca popularność turystyki na obszarach cennych przyrodniczo stawia przed nami pytanie, jak korzystać z walorów przyrodniczych Karpat, nie powodując ich niszczenia. Coraz częściej dostrzegamy także, że przyroda nie jest jedynie tłem dla działalności człowieka, lecz systemem świadczącym liczne usługi ekosystemowe, od których zależy nasze bezpieczeństwo, zdrowie i rozwój gospodarczy.

Właśnie tej problematyce poświęcony został kolejny numer czasopisma „Biznes i Etos”. Autorzy artykułów przyglądają się różnym aspektom ochrony przyrody Karpat – od zmian zachodzących w krajobrazie i ekosystemach rzecznych, przez wpływ infrastruktury na środowisko, aż po znaczenie owadów, turystyki i usług ekosystemowych. Publikowane materiały pokazują, że skuteczna ochrona przyrody wymaga nie tylko działań instytucjonalnych, lecz także wzrostu świadomości społecznej oraz odpowiedzialnych decyzji podejmowanych na poziomie lokalnym i indywidualnym. To właśnie od nich w dużej mierze zależy, czy przyszłe pokolenia będą mogły korzystać z bogactwa przyrodniczego Karpat w takiej formie, jaką znamy dzisiaj.

📖 Pełny numer dostępny jest w wersji online.